Keşif ne kadar sürer?

Çoğu keşif yarım saatle bir buçuk saat arasında biter. Tek kırımlı, kolay ulaşılan bir müstakil ev çatısında yarım saat yeter. Çok kırımlı bir villa çatısında, gizli dereli bir yapıda ya da akıntının yeri belirsizse iki saate uzayabilir. Süreyi belirleyen şey sanılanın aksine metrekare değildir: aynı büyüklükteki iki çatıdan birleşimi çok olan her zaman daha uzun sürer.

Süreyi ne belirler?

Bir keşif üç ayrı işten oluşur ve üçünün süresi farklı şeylere bağlıdır.

Erişim kurmak. Merdivenin dayanacağı yerin bulunması, güvenli çıkış noktasının belirlenmesi, gerekiyorsa emniyet düzeneğinin hazırlanması. Tek katlı bir evde birkaç dakika, çok katlı bir binada bunun katı sürer.

Yüzeyi gezmek. Mahya hattı, dere, baca dibi, çatı penceresi, havalandırma çıkışları, saçak ve oluk hattı tek tek gezilir. Bu kısım doğrudan detay sayısıyla orantılıdır. Keşifte hangi noktalara bakıldığının tam listesini keşifte usta neye bakar sayfasında verdik.

İçeriden okumak. Çatı arasında mertek ve tahta kaplamanın nemi, ışık sızıntısı, eski akıntı izleri; dairede ise lekenin yeri ve sınırı. Çatı arası doluysa ya da kapak dar ise bu kısım uzar.

Yapı tipine göre tipik süreler

Durum	Yaklaşık süre
Daire içinde tek noktalı akıntı kontrolü	30-45 dakika
Tek kırımlı müstakil ev çatısı	45-60 dakika
Apartman çatısı, tek blok	1 saat civarı
Çok kırımlı villa çatısı	1,5-2 saat
Teras çatı, gizli dereli yapı	1-1,5 saat
Çok bloklu site	Blok başına yarım saat, çoğu zaman yarım gün

Bu süreler yalnız yerinde geçirilen zamanı kapsar. Ölçülerin temize çekilmesi, metrajın çıkarılması ve teklifin kalem kalem yazılması ayrı bir iştir ve keşif bittikten sonra yapılır.

Süreyi uzatan durumlar

• Akıntının yeri belirsizse. Tek bir şüpheli nokta yerine bütün birleşimlerin taranması gerekir; gerekirse bölüm bölüm su testi yapılır ve her bölüm için birkaç dakika beklenir.
• Çatı arasına girilemiyorsa. İçeriden okunacak yüzey yoksa aynı bilgi başka yollarla toplanır ve bu her zaman daha uzun sürer. Ne yapıldığını çatı arasına girilemiyorsa ne olur sayfasında anlattık.
• Yüzey kaygan ya da kırılgansa. Yosunlu kiremit, kırılganlaşmış eternit ya da eskimiş membran üzerinde adım yavaşlar; bazı bölgelere ancak yük dağıtan tahta konularak yaklaşılır.
• İkinci bir konu açılırsa. Çatı için gelinip cephede de çatlak, oluk hattında da bozukluk görülmesi sık rastlanan bir durumdur. O bölümler de gezilir, çünkü ayrı bir gün planlamak ikisine de zaman kaybettirir.

Keşfin son on dakikası

Sürenin en kısa ama en önemli bölümü, çatıdan inildikten sonrasıdır. Orada üç şey konuşulur: ne bulunduğu, hangi kalemin zorunlu hangisinin ertelenebilir olduğu ve ertelenen kalemin ne kadar risk taşıdığı. Bu konuşma yapılmadan bitirilen keşif, elinizde yalnız bir rakam bırakır; rakamın neden o kadar olduğunu bilmediğinizde başka bir teklifle karşılaştırmanız da mümkün olmaz.

Bu on dakikayı uzatmak sizin elinizde. Sorularınızı keşif başlarken değil, tarama bittiğinde sorun — o an ustanın elinde tam bilgi olur. Fotoğraflar da bu aşamada gösterilir; ulaşamadığınız bölgelerin hâlini kendi gözünüzle görmenin, sonradan anlatılanı dinlemekten farkı büyüktür.

Süreyi kısaltmak için ne yapabilirsiniz?

Randevu gününe kadar üç şey işi hızlandırır. Şikâyeti tarihiyle not edin: akıntı hangi yağmurda çıktı, ne kadar sürdü, tekrar etti mi. Çatı arası kapağının önünü ve merteklerin görülebileceği kadar bir alanı boşaltın. Varsa eski onarımın fotoğrafını ya da faturasını ayırın; aynı noktaya daha önce müdahale edilip edilmediğini bilmek arama alanını doğrudan daraltır. Hazırlığın tamamını keşif öncesi hazırlık rehberinde topladık.

Keşfin ne kadar sürdüğü aslında ikinci sorudur; birincisi ne zaman geleceğidir. Yoğun dönemde randevunun ne kadar önceden alınması gerektiğini çatı işi için ne kadar önce randevu almalıyım sayfasında yazdık. Bedel tarafını merak ediyorsanız o da ayrı bir başlık: keşif ücretli mi sayfasında ücretsiz olanla ayrıca ücretlendirilen işi tablo hâlinde ayırdık. Kısa süren bir keşif iyi keşif demek değildir; iyi keşif, çıkarken hiçbir birleşimin gezilmeden kalmadığı keşiftir.