Sorular
Yağmur suyu kanalizasyona bağlanabilir mi?
Kural olarak hayır. Yağmur suyu ile atıksu ayrı toplanır; çatı suyunun pis su kanalına bağlanması ayrık sistemin kurulu olduğu yerlerde yasaktır. Doğrusu, suyun ayrı yağmur suyu hattına ya da parsel içi tahliyeye verilmesidir. Eski birleşik sistemli yerleşimlerde bağlantı idarenin izniyle mümkün olabilir; bu, bağlı olunan su ve kanalizasyon idaresine sorulur.
Kural olarak hayır. Yağmur suyu ile atıksu ayrı toplanır ve ayrık sistemin kurulu olduğu yerlerde çatı suyunun pis su kanalına bağlanması yasaktır. Doğrusu, iniş borusundan gelen suyun ayrı bir yağmur suyu hattına ya da parsel içinde çözülen bir tahliyeye verilmesidir. Eski, birleşik sistemli altyapıya sahip bazı yerleşimlerde bağlantı idarenin izniyle mümkün olabilir; bu, varsayımla değil, bağlı olunan su ve kanalizasyon idaresine sorularak öğrenilecek bir şeydir.
Ayrık sistem ne demek?
Modern altyapıda iki ayrı boru hattı vardır. Biri evlerden çıkan atıksuyu arıtma tesisine taşır, diğeri yalnızca yağmur ve yüzey suyunu toplayıp alıcı ortama verir. İkisinin ayrı tutulmasının nedeni basittir: yağmur suyunun arıtılmaya ihtiyacı yoktur, atıksuyunki vardır.
Bu iki hattın birleştirilmesi her iki tarafa da zarar verir. Sağanakta atıksu hattına giren büyük hacim, hattın kapasitesini aşar; en alçak kottaki bağlantılardan, yani zemin kat ve bodrumların tesisat çıkışlarından geri basar. Aynı hacim arıtma tesisine ulaştığında da arıtmayı seyreltip verimini düşürür.
Yanlış bağlantı neye yol açar?
| Sonuç | Nasıl ortaya çıkar |
|---|---|
| Geri basma | Sağanakta bodrum ve zemin kat giderlerinden atıksu yükselir |
| Koku | Sifonsuz bağlanan iniş borusu kanal gazını saçak hizasına taşır |
| Tıkanma | Yaprak ve tortu atıksu hattına girer, ortak hat tıkanır |
| Hukuki sorumluluk | İzinsiz bağlantı tespit edildiğinde idari işlem uygulanır |
| Komşu etkisi | Ortak hattın taşması yalnız bağlantıyı yapanı etkilemez |
Bunların içinde en sık şikâyet konusu olan koku ve geri basmadır. Her ikisi de bina içinden fark edilir ama nedeni dışarıdadır; tesisatta çözüm aranırken iniş borusu bağlantısına bakılmadığı için sorun uzun süre çözümsüz kalabilir.
Doğru yol nasıl kurulur?
Sıra şudur:
- Altyapı sorgulanır. Parselin bulunduğu sokakta yağmur suyu hattı var mı, sistem ayrık mı birleşik mi — bağlı olunan idareden öğrenilir.
- Parsel içi hat çıkarılır. Mevcut iniş borularının nereye gittiği, bacalar açılarak ya da boyalı su verilerek izlenir.
- Ayrı hat varsa bağlantı ona yapılır. Bağlantı parsel içinde kendi bacasıyla toplanır, tortu tutucu bırakılır.
- Ayrı hat yoksa su parselde çözülür. Bahçeye yönlendirme, sızdırma kuyusu ya da depolama seçenekleri değerlendirilir.
- Zemin kotu düzeltilir. Hangi çözüm seçilirse seçilsin, bina çevresindeki zemin binadan uzağa eğimli olmalıdır.
Bu seçeneklerin hangisinin nerede işe yaradığını ve çıkış ağzının nasıl düzenlendiğini iniş borusu suyu nereye verilmeli sayfasında ayrıntılı yazdık.
İzin ve sorumluluk kimde?
Bağlantı izni, parselin bağlı olduğu su ve kanalizasyon idaresinden alınır; belediyenin fen işleri birimi de yönlendirme yapar. Yeni yapılarda bu, projenin altyapı bağlantı belgeleriyle birlikte yürür. Mevcut binada sonradan yapılan değişiklikte ise başvuru bina sahibine ya da apartmanda yönetime düşer.
Uygulama tarafında bizim işimiz saçak hattı ve parsel içi tahliyedir: oluk, iniş borusu, çıkış düzeni ve gerekiyorsa kazı. Kanal bağlantısının izni ve idareyle yazışma kısmı bina sahibinin ya da yönetimin yürüttüğü bir süreçtir; hangi belgenin isteneceği ve hattın nereye bağlanabileceği idareden teyit edilmeden iş planlanmaz.
Çatı yenilenirken bu konu neden açılır?
Çatı işi çoğu zaman oluk ve iniş borusunun da yenilenmesiyle birlikte gider. Boru sökülüp yeniden çekilirken hattın nereye bağlandığı ortaya çıkar ve o an, yanlış bağlantının en ucuz düzeltileceği andır; iskele kurulu, boru sökülü, kazı gerekiyorsa zemin zaten açıktır. İş bittikten sonra aynı düzeltmeyi yapmak, aynı hazırlığın ikinci kez kurulması demektir.
Bu yüzden apartman çatı yenileme işlerinde keşif sırasında iniş borularının indiği noktalar da geziliyor ve teklifte ayrı kalem olarak yazılıyor. Teklifte hangi kalemlerin görünmesi gerektiğini çatı teklifinde hangi kalemler yazmalı sayfasında topladık.
Kanalizasyon Bağlantısı
Sık sorulan sorular
Mevcut binamda bağlantı zaten yapılmış, ne yapmalıyım?
Eski yapılarda bu bağlantıya sık rastlanır ve çoğu zaman ruhsatlı değildir. İlk adım hattın gerçekten nereye gittiğini tespit etmektir; parsel içi bacalar açılarak ya da boyalı su verilerek izlenir. Bağlantı atıksu hattına gidiyorsa ve parselde yağmur suyu hattı ya da uygun bir tahliye alanı varsa hattın ayrılması doğru olanıdır. Ayırmanın mümkün olmadığı sıkışık parsellerde çözüm idareyle görüşülerek aranır.
Apartmanda bu karar kimin?
Yağmur suyu tesisatı binanın ortak tesisatıdır; iniş boruları ve parsel içi hat tek tek dairelerin değil, ana yapının parçasıdır. Dolayısıyla değişiklik kararı kat malikleri kurulunda alınır ve masraf ortak gidere yazılır. Yönetim bu iş için keşif ve yazılı teklif isteyebilir. Bir dairenin kendi başına iniş borusunu ayırması ya da yönünü değiştirmesi, alt katlarda yeni sorun doğurduğu için doğru bir yol değildir.
Yağmur suyu hattına bağlarken foseptik kokusu gelir mi?
Doğru yapılmış bir yağmur suyu bağlantısında koku sorunu olmaz; çünkü hat atıksu taşımaz. Koku, iniş borusunun atıksu hattına bağlandığı ve arada su tutan bir sifon bırakılmadığı durumlarda ortaya çıkar. Boru doğrudan bağlanmışsa kanaldaki gaz, yağmur yağmadığı dönemlerde boruyu tırmanıp saçak hizasından yayılır. Bu koku, yanlış bağlantının en kolay fark edilen belirtisidir.
Parselde yağmur suyu hattı yoksa ne yapılır?
Bu durumda su parsel içinde çözülür. Sırasıyla bakılacaklar: bahçede geçirimli bir yüzeye yönlendirme, çakıl dolgulu sızdırma kuyusu, bahçe sulaması için depolama ve zemin kotunun binadan uzağa eğimlendirilmesi. Bunların hiçbiri mümkün değilse, yol kotundaki yağmur suyu ızgarasına bağlantı için idareye başvurulur. Karar verilmeden önce zeminin suyu ne kadar geçirdiğine bakmak gerekir; killi zeminde sızdırma kuyusu beklenen işi görmez.
