Cam çatıda hangi cam kullanılır?

Baş üstünde kalan bir cam yüzeyde seçim keyfî değildir: dışa bakan tabaka temperli, içe bakan tabaka lamine olmak üzere bir ısıcam ünitesi kullanılır. Bu kurgunun sebebi basittir — camın kırılmaması değil, kırıldığında aşağı dökülmemesi hedeflenir. Lamine camda iki cam levhanın arasındaki plastik film, kırılan parçaları yerinde tutar; cam çatlar, örümcek ağı gibi görünür ama tek parça hâlinde çerçevede asılı kalır. Temperli cam bunu yapmaz, tamamı boşalır.

Cam çatıdaki asıl soru “kırılır mı” değil

Cam çatıda güvenliği belirleyen üç davranış vardır: darbeye dayanma, kırılma biçimi ve kırıldıktan sonraki tutunma. Tek kat düz cam üçünde de kötüdür, keskin ve büyük parçalara ayrılır; hiçbir baş üstü uygulamada yeri yoktur. Temperli cam darbeye dayanır ve zararsız tanelere ayrılır ama tutunmaz. Lamine cam ise ara filmi sayesinde tutunur. Cam çatının kurgusu bu üç davranışın gerektirdiği görevleri iki tabakaya paylaştırmaktan ibarettir.

Cam tipi	Kırıldığında	Baş üstünde yeri
Düz (float) cam	Büyük, keskin parçalar	Kullanılmaz
Temperli cam	Küçük taneler, tamamı düşer	Yalnız üst tabaka olarak
Lamine cam	Parçalar filmde asılı kalır	Alt tabaka; asıl güvenlik katmanı
Temperli lamine	Hem darbeye dayanır hem tutunur	Yoğun darbe beklenen yerlerde
Tek kat ısıcam, lamine yok	Alt tabaka boşalır	Kullanılmaz

Isıcam olmadan cam çatı olur mu

Teknik olarak olur, yaşanabilir olmaz. Tek katlı bir cam yüzey kışın soğuk bir yüzeydir ve iç havadaki nemi üzerinde toplar; sabahları camdan aşağı süzülen su, çoğu kış bahçesinin ilk şikâyetidir. Yazın ise güneşi doğrudan içeri alır. Isıcam ünitesi hem bu yoğuşmayı geciktirir hem de ısı geçişini düşürür. Camın iç yüzeyindeki nemin nereden geldiğini ve nasıl kesildiğini kış bahçesinde yoğuşma nasıl önlenir sayfasında ele aldık.

Kaplamalı cam gerekli mi

İki ayrı kaplama karıştırılıyor. Düşük yayınımlı kaplama ısıyı içeride tutar, kışa yöneliktir ve neredeyse her cam çatıda karşılığını verir. Güneş kontrol kaplaması ise gelen güneş enerjisinin bir bölümünü daha cam yüzeyinde geri çevirir, yaza yöneliktir. Güney ve batıya bakan, üstü büyük ölçüde camla kapatılmış bir mekânda güneş kontrol kaplaması olmadan yazın oturmak zordur; kaplama tek başına da yetmez, gölgeleme ve havalandırmayla birlikte çalışır. Bu üçlünün nasıl dengelendiğini kış bahçesi yazın neden aşırı ısınır sayfasında yazdık.

Kalınlığı ne belirler

Cam kalınlığı katalogdan seçilmez, hesapla çıkar. Belirleyenler şunlardır: ünitenin serbest açıklığı, kısa ve uzun kenar oranı, camın kaç kenarından mesnetlendiği, bulunduğu yerin kar yükü, rüzgâr emme kuvveti ve eğim açısı. Aynı açıklık için düz bir konumda yeterli olan kalınlık, eğimli konumda yetmeyebilir; çünkü eğimli camda kendi ağırlığı da düşey bileşen olarak devreye girer. Taşıyıcı aralığı ile cam kalınlığı birbirini besler: profil sıklaştıkça cam inceltilebilir, profil seyreltildikçe cam kalınlaşır ve ağırlaşır. Kar yükünün bu hesaba nasıl girdiğini teras kapatmada kar yükü nasıl hesaplanır sayfasında ayrıntılandırdık.

Camla taşıyıcı ayrı ayrı karar verilmez

Cam seçimi taşıyıcıya en çok ağırlıkla, contaya ise en çok hareketle bağlanır. Isıcam üniteleri metrekare başına ciddi bir yük getirir ve bu yük mevcut parapetin ya da duvarın taşıma kapasitesini doğrudan ilgilendirir; mevcut bir yapıya bağlanacaksa dayanağın gerçekten yük alıp almadığı mevcut parapete konstrüksiyon bağlanır mı sayfasındaki gibi ölçülür. Contada ise cam ile metalin farklı oranda genleştiği unutulmaz; sabit ve sert bir yapıştırma, birkaç mevsim sonra ünitenin kenarını zorlar.

Bizim tarafımızdaki iş taşıyıcı konstrüksiyon, su detayı ve çatı bütünüdür; cam-profil imalatını bu işi yapan üreticiyle birlikte yürütürüz. Pratikte fayda buradadır: cam ölçüsü taşıyıcı kurulmadan, taşıyıcı da suyun nereye verileceği belirlenmeden kesinleşmez. Sıralamayı cam çatı ve kış bahçesi çatı ve konstrüksiyonu sayfalarında anlattık. Ölçüyü aldıktan sonra hangi camın hangi tabakada duracağı yazılı olarak teklife girer; sonradan “cam neydi” tartışması çıkmaması için bu kalem açık yazılır.